65 Yaş Üzeri Bireylerde Başarılı Yaşlanma Süreci Beslenme Durumu ve Sarkopeni Arasındaki İlişkinin Belirlenmesi

Abstract

ÖZ: Bu araştırmada KKTC’nin Gazimağusa ilçesinde yaşayan 65 yaş ve üzeri bireylerin beslenme durumlarının ve sarkopeni riskinin belirlenmesiyle birlikte başarılı yaşlanma sürecinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma 160 erkek, 187 kadın toplam 347 birey üzerinde yürütülmüştür. Bireyler ile yüz yüze görüşülerek, genel bilgiler, antropometrik ölçümler, Mini Nutrisyonel Değerlendirme (MNA), Başarılı Yaşlanma Ölçeği (BYÖ), Edmonton Kırılganlık Ölçeği (EKÖ) ve 24-saatlik geriye dönük besin tüketim kayıtlarının olduğu anket formu uygulanmıştır. Çalışmaya dahil edilen 347 bireyin yaş ortalaması 73.1±6.78 yıldır. Araştırma kapsamına alınan bireylerin %85,8’inin kronik hastalıklarının olduğu ve %37,1’inin günde beş ve daha fazla sayıda ilaç kullandığı saptanmıştır. MNA taraması sonucunda %84.1 bireyin malnütrisyon riski olmadığı bulunmuştur. Bireylerin %100’ünün iskelet kas kütlesi (İKK), %62,54’ünün ise el kavrama kuvveti açısından sarkopeni riski taşımadıkları saptanmıştır. Bireylerin enerji, protein, yağ, karbonhidrat, elzem amino asitler ve elzem olmayan amino asit alım miktarları artıkça, İKK ve el kavrama kuvvetinin de arttığı belirlenmiştir (p<0,05). Erkek bireylerin BYÖ genelinden 𝑥���̅=51,0±9,99 puan kadın bireylerin ise 𝑥���̅=49,1±11,69 puan aldıkları bulunmuştur. Eğitim düzeyi yüksek olanların, evlilerin, kronik hastalığı olmayanların, çalışan ve emekli olanların, el kavrama kuvveti ve İKK değerleri ile BYÖ puanlarının arttığı saptanmıştır. Araştırmaya alınan erkek bireylerin EKÖ genelinden 𝑥���̅=4,0±2,62 puan, kadın bireylerin ise 𝑥���̅=5.4±2.58 puan aldıkları saptanmıştır. Bireylerin EKÖ puanları ile iskelet kas kütlesi ve el kavrama kuvveti değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ve negatif yönlü bir korelasyon bulunmuştur (p<0, 05). Sonuç olarak; çalışmaya katılan yaşlıların beslenme durumlarının iyi olmasının sarkopeni ve kırılganlık riskini azalttığı saptanmıştır. Bununla birlikte bireylerin başarılı bir yaşlanma süreci geçirmelerinde, eğitim ve ekonomik düzeylerinin yüksek olması ile sosyal ve fiziksel yönden aktif olmalarının etken olduğu gözlemlenmiştir

In this research study, it is aimed to evaluate the successful aging process by determining the nutritional status and sarcopenia risk of individuals aged 65 and over living in Famagusta district of TRNC. The study was conducted on a total of 347 individuals, including 160 males and 187 females. Within the scope of this research, participants were interviewed face to face and questionnaires were applied with general information, anthropometric measurements, Mini Nutritional Assessment (MNA), Successful Aging Scale (SAS), Edmonton Frailty Scale (EFS) and 24-hour retrospective food consumption records. The mean age of the 347 individuals included in the study was 73.1±6.78 years. It was found that 85.8% of the individuals covered in the study had chronic diseases and 37.1% used five or more drugs per day. MNA screening found that 84.1% of individuals were not at risk of malnutrition. It was determined that 100% of the individuals included in the study did not have a risk of sarcopenia in terms of skeletal muscle mass (SMM) and 62.54% in terms of hand grip strength. As the intake of energy, protein, fat, carbohydrates, essential amino acids and non-essential amino acids increased, it was observed that SMM and hand grip strength increased. (p<0.05). It was found that male individuals scored 𝑥��̅=51.0±9.99 points and female individuals scored 𝑥��̅=49.1±11.69 in terms of SAS. It was determined that, hand grip strength and SMM values and SAS scores of those with high education level, married, non-chronic diseases, employees and retirees increased. It was found that the male individuals surveyed scored 𝑥��̅=4.0± 2.62 points and female individuals 𝑥��̅=5.4±2.58 in terms of EFS. A statistically significant and negative correlation was found between the EFS scores of individuals and the values of skeletal muscle mass and hand grip strength (p<0, 05). As a result; it was found that the satisfactory nutritional status of the elderly who participated in the study reduced the risk of sarcopenia and frailty. However, it has been observed that the high educational and economic levels and their social and physical activeness are the major factors in the successful aging process of individuals.