Karbapenemaz Enzimleri: Türkiye'deki Durum Üzerine Bir Derleme

Abstract

Gram negatif basil grubundaki bakterilerin oluşturduğu enfeksiyonların neredeyse hepsindeB-laktam grubu antibiyotikler tedavinin ilk seçeneğini oluşturmaktadır. Son dönemde B-laktamdirencine yol açan mekanizmaların çoğu açıklığa kavuşturulmuş, hücre duvarı modifikasyonlarınaek olarak en önemli direnç mekanizmasının enzimatik direnç olduğu açıklığa kavuşturulmuştur.Yıllar içerisinde B--laktamazlar tek bir ilaca karşı direnç gösteren enzimler olmaktan çıkmış,geçirdikleri mutasyon ya da modifikasyonlarla direnç spektrumlarını genişletmişler ve GenişlemişSpektrumlu B--laktamazlar ortaya çıkmıştır. İnsanoğlu bakterilere karşı verdiği bu savaşta son yıl--larda yeni B--laktam antibiyotikler geliştirmeye devam etmiş ve son silah olarak karbapenem grubugeniş spektrumlu antibiyotikler geliştirilmiştir. Bakteriler ise karbapenemaz denilen yeni B--lakta--maz enzimleri geliştirerek bu savaşı devam ettirmeyi başarmış hatta öne geçmiş duruma gelmiştir.Gram negatif basillerde görülen karbapenem direnci dünyada ve ülkemizde uzun yıllardır sürenbakteriyel direnç probleminin son basamağıdır. Bu problemle mücadele devam etse de karbapene--maz enzimi üreten bakteriler son dekatta tüm dünyada yayılmış, artan sıklıkta ciddi enfeksiyonlarayol açmıştır. Direnç nedeni ile tedavisinde zorluklar yaşanan bu bakteriyel enfeksiyonların başarıile yönetilebilmesi için, karbapenemaz üreten bakterilerin coğrafik durumunun bilinmesi ve takipedilmesi gerekmektedir. Böylece iyi bir izleme sistemi sonucunda geliştirilecek doğru stratejiler,bu enfeksiyonların tedavisini kolaylaştıracaktır. Bu derleme yazısında karbapenemaz enzimlerikısaca tanıtılmış, karbapenemaz enzimlerinin yayılım durumu özetlenmeye çalışılmış veTürkiye'nin bu evrensel problemden nasıl etkilendiği irdelenmiştir.