Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devlet Hastanelerinde Hemodiyaliz Tedavisi Alan Hastaların Öz-Bakım Gücünün Değerlendirilmesi

Abstract

The research is made in compliance with descriptive research design to evaluate the self-care ability of patients receiving hemodialysis therapy in the Turkish Republic of Northern Cyprus. The research population is composed of 190 patients receiving treatment at hemodialysis units of state hospitals of the Turkish Republic of Northern Cyprus. The research is conducted based on the research population and completed with 152 patients who have been contacted, agreed to participate in the research voluntarily, and complied with the criteria to be included in the research. The research data is collected through “Patient Information Form” and “Self-care Ability Scale”. 55.9% of the patients are male and 40.8% are primary school graduates while their average age is 63.84±14.81. It is identified that the average point of self-care ability of patients is 109.4±18.1 while 7.0% has low, 65.0% has medium and 28.0% has high self-care ability. It is determined that there is a statistically significant difference between the average points of patients‟ self-care ability and gender, marital status, educational background, people that the patient lives with, help received with housework because of the disease and having a disease apart from chronic kidney disease (p<0.05). In accordance with the research results, it is proposed to provide individual or group trainings with videos, leaflets, audial and visual materials before hemodialysis therapy sessions to improve the self-care ability of the patients by the nurses.

ÖZ: Araştırma Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti‟nde hemodiyaliz tedavisi alan hastaların öz-bakım gücünün değerlendirilmesi amacı ile tanımlayıcı araştırma tasarımına uygun olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti devlet hastanelerinin hemodiyaliz ünitelerinde tedavi gören 190 hasta oluşturmaktadır. Araştırma evren üzerinden yürütülmüş, araştırmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden, araştırmaya dahil edilme kriterlerine uyan ve ulaşılabilen 152 hasta ile araştırma tamamlanmıştır. Araştırmada veriler “Hasta Bilgi Formu” ve “Öz-Bakım Gücü Ölçeği” ile toplanmıştır. Hastaların yaş ortalaması 63.84±14.81, %55.9‟u erkek ve %40.8‟i ilkokul mezunu olarak belirlenmiştir. Hastaların öz bakım gücü puan ortalamasının 109.4±18.1 olduğu ve %7.0‟sinin öz-bakım gücünün düşük, %65.0‟inin orta ve %28.0‟inin yüksek olduğu saptanmıştır. Hastaların öz bakım gücü puan ortalamaları ile cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, birlikte yaşanılan kişiler, hastalıktan dolayı evde yapamadığı işlere yardım edilme durumu ve kronik böbrek yetmezliği dışında başka bir hastalıklarının olması durumları arasındaki farkın istatistiksel olarak önemli olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Araştırmada elde edilen sonuçlar doğrultusunda hemşireler tarafından hastaların öz bakım güçlerinin geliştirilmesi amacıyla hemodiyaliz tedavisi seansları öncesinde video, broşür vb. görsel ve işitsel materyaller ile bireysel ya da grup eğitimleri verilmesi önerilmektedir.