Doğu Akdeniz Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi’nde Öğrenim Gören Kadın Öğrencilerin Sağlıklı Beslenme Takıntıları, Yeme Tutum Davranışları İle Diyet Kaliteleri ve Yaşam Kalitelerinin Değerlendirilmesi

Abstract

This study was planned and held in order to evaluate the nutrition obsession of female students studying at Health Sciences Faculty of Eastern Mediterranean University as well as their eating attitudes and behaviors, diet qualities and life qualities. Among 786 female learners in the 5 Turkish undergraduate programs of Health Sciences Faculty, this study was held with 254 female studnets who were determined by layered sampling method according to their departments, and participants selected by random number tables. Through the face to face interview and questionnaire techniques; the general information, nutrition habits, food frequency and with amount records, eating attitudes and behaviors scales were collected and some anthropometric measurements were performed. The individuals’ diet qualities were determined by using Diet Quality Index-International. Life styles were determined by using Lifestyle Index which contains the factors that question their diet qualities, physical activity levels, smoking and alcohol consumption. While %83.9 of the participants tend to have middle level orthorexia nervosa, the %31,5 of them had the risk of eating disorder behaviors. In this study, it has been found that there is a relation with increased orthorexia nervosa risk and increased eating behavior disorder risk. It has been determined that increased risk of orthorexia nervosa and eating behavior disorder risk is related with the eagerness to control the diet. In addition, increased anxiety about the diet contents is related with increased eating behavior disorder and decreased lifestyle quality. In conclusion, the anxieties of individuals regarding diet pattern and the desire to control diet are associated with an increased risk of eating behavior disorder and orthorexia nervosa, affecting quality of life. Therefore, educating young women about attitudes and behaviors related to the diet and improving eating behaviors, dietary quality and quality of life may be effective in reducing the risk of illness and improving the quality of life related to eating behavior.

ÖZ: Bu çalışma, Doğu Akdeniz Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi’nde öğrenim gören kadın öğrencilerin sağlıklı beslenme takıntıları, yeme tutum ve davranışları ile diyet kaliteleri ve yaşam kalitelerinin değerlendirilmesi amacıyla yürütülmüştür. Sağlık Bilimleri Fakültesi’ne bağlı 5 Türkçe lisans programında bulunan 786 kadın öğrenci arasından bölümlere göre tabakalı örnekleme yöntemiyle belirlenen 254 kadın öğrenci, rastgele sayılar tablosundan yararlanılarak araştırmaya dahil edilmiştir. Bu araştırmada, anket ve teke tek görüşme tekniğiyle genel bilgiler, beslenme alışkanlıkları, besin tüketim sıklık ve miktar kayıtları alınmış, yeme tutum ve davranışlarını belirlemeye yönelik kullanılan ölçekler ve bazı antropometrik ölçümleri yapılmıştır. Diyet kalitesi, Diyet Kalite İndeksi-Uluslararası Ölçeği ile belirlenmiştir. Yaşam kalitesi, diyet kalitesi, fiziksel aktivite düzeyleri, sigara ve alkol tüketimlerini kapsayan Yaşam Tarzı Ölçeği ile belirlenmiştir. Bireylerin %83.9’unun orta derece ortoreksiya nevroza riski, %31.5’inde yeme davranış bozukluğu riski olduğu belirlenmiştir. Bireylerin ortoreksiya nevroza riskindeki artış ile yeme davranış bozukluğu riskindeki artışın ilişkili olduğu saptanmıştır. Ortoreksiya nervoza ve yeme davranış bozukluğu riskinin artışı ile diyeti kontrol etme isteği artışı arasında da ilişki belirlenmiştir. Ayrıca, diyetin içeriğine yönelik endişe duyma artışının yeme davranış bozukluğu riskindeki artış ve yaşam kalitesindeki azalışla ilişkili olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak bireylerin diyetin içeriğiyle ilgili endişeleri ve diyeti kontrol etme isteklerindeki artış bireylerin yeme davranışı bozukluğu ve ortoreksiya nervoza riskindeki artışla ilişkili olup bu da yaşam kalitesini etkilemektedir. Dolayısıyla genç kadınlara diyetle ilgili tutum ve davranışları ve yeme davranışlarının iyileştirilmesi, diyet kalitesi ve yaşam kalitesinin artırılmasına yönelik eğitimler verilmesi yeme davranışıyla ilgili hastalık risklerinin azalması ve yaşam kalitesinin geliştirilmesinde etkili olabilir.