Lise Öğretmenlerinin Toplumsal Cinsiyet Eşitliğine İlişkin Bakış Açılarının İncelenmesi: Bülent Ecevit Anadolu Lisesi Örneği

Abstract

ÖZ: Bu araştırmada, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığına bağlı Lefkoşa bölgesinde bulunan Bülent Ecevit Anadolu Lisesi’nde (BEAL) görev yapan öğretmenlerin toplumsal cinsiyet eşitliğine dair tutumlarının ve algılarının belirlenmesi hedeflenmiştir. Ayrıca, amaç öğretmenlerin tutum ve algıları üzerinde cinsiyet, yaş, eğitim durumu, medeni durum ve hizmet yılı gibi değişkenlerin etkisini incelemek ve elde edilen sonuçlar doğrultusunda çözüm önerileri getirmektir. Yapılan bu araştırma, nicel yönteme dayalı tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Uygun örnekleme yöntemiyle araştırmanın çalışma grubunu BEAL’de görev yapan öğretmenler oluşturmuştur. Araştırma verilerinin toplanması için Zeyneloğlu ve Terzioğlu tarafından geliştirilen “Toplumsal Cinsiyet Tutum Rolleri Ölçeği” ve bununla birlikte demografik bilgi formu kullanılmıştır. Ölçeğin uygulanması konusunda Millî Eğitim Bakanlığından gerekli izinler alındıktan sonra Google form aracılığı ile çevrimiçi hale getirilerek BEAL’de görev yapan bütün öğretmenlere iletilmiştir. Elde edilen verilerin analizinde frekans, yüzde, ortalama gibi betimsel istatistikler ile t-testi ve ANOVA testleri kullanılmıştır. Yapılan analizlerde, araştırmanın değişkenleri arasında anlamlı farklılığa neden olan temel değişkenlerin cinsiyet, yaş ve hizmet yılı olduğu tespit edilmiştir. Bunlara ek olarak öğretmenlerin eğitim durumu ve medeni durum değişkenlerinin cinsiyetçi tutum ve algılar üzerinde anlamlı farklılıklar oluşturmadığı ortaya çıkartılmıştır. Cinsiyet bağımsız değişkeninin “Genel cinsiyet rolü”, “Evlilikte Cinsiyet Rolü”, “Geleneksel Cinsiyet Rolü” ve “Erkek Cinsiyet Rolü” alt boyutları üzerinde istatistiksel açıdan anlamlı farklılık oluşturduğu, “Geleneksel Cinsiyet Rolü” ve “Erkek Cinsiyet Rolü” alt boyutlarında yaş değişkeninin anlamlı bir farklılık oluşturduğu tespit edilmiştir. Medeni durum ve eğitim durumu bağımsız değişkenlerinin, araştırmada incelenen alt boyutlara istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık oluşturmadığı tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları doğrultusunda, okullarda tüm paydaşlara toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik bilgi ve farkındalık düzeylerini geliştirmek için bilinçli şekilde hazırlanmış eğitim programlarının, seminerlerin hizmet içi kursların ve toplumsal cinsiyet eşitliği projelerinin, hayatın tüm kesimlerine uygulandığı etkinliklerin düzenlenmesi önerilmiştir.

This study aimed to determine the attitudes and perceptions of teachers working at Bülent Ecevit Anatolian High School (BEAL) in Nicosia, affiliated with the Ministry of National Education of the Turkish Republic of Northern Cyprus, towards gender equality. In addition, the aim is to examine the effect of variables such as gender, age, educational status, marital status, and years of service on teachers' attitudes and perceptions and to propose solutions in line with the results obtained. This research was conducted in a survey model based on a quantitative method. The study group of the research consisted of teachers working in BEAL using a convenient sampling method. "Gender Attitude Roles Scale" developed by Zeyneloğlu and Terzioğlu and demographic information form were used to collect the data. After obtaining the necessary permissions from the Ministry of National Education to implement the scale, it was made online via Google form and sent to all teachers working in BEAL. Descriptive statistics such as frequency, percentage, mean, t-test and ANOVA tests were used to analyze the data. The analysis revealed that the main variables that caused significant differences between the variables of the study were gender, age, and years of service. In addition to these, it was revealed that the educational status and marital status variables of the teachers did not create significant differences in sexist attitudes and perceptions. It was determined that the independent variable of gender created a statistically significant difference in the sub-dimensions of "General gender role", "Gender role in marriage", "Traditional Gender Role" and "Male Gender Role". In contrast, the independent variable of age created a significant difference in the sub-dimensions of "Traditional Gender Role" and "Male Gender Role." It was determined that the independent variables of marital status and educational status did not create a statistically significant difference for the sub dimensions examined in the study. In line with the results of the research, it is recommended that training programs, seminars, in-service courses, and activities where gender equality projects are applied to all segments of life should be organized to improve the level of knowledge and awareness of gender equality for all stakeholders in schools.