Karşılaştırmalı bir inceleme: Türk Ceza Hukuku ile Kıbrıs Ceza Hukuku açısındanişlenemez suç un değerlendirilmesi

Abstract

Bir fiilin suç teşkil edebilmesi için, yapılan hareketin kanuni tiptebelirtilen sonucu doğurmaya elverişli olması gerekir. Elverişlilik, fiile ilişkinbir niteliktir. Yapılan hareketin elverişliliği, hukuka aykırı veya ihlal ediciniteliğe sahip olmasını gerektirir.Elverişlilik değerlendirilirken, işlenemez suç ipotezi de gündemegelmektedir. Türk Ceza Kanununda işlenemez suça ilişkin ayrı bir hükümmevcut değildir. Ancak işlenemez suçun, suç genel teorisi içerisinde tipiklikunsuruna olan etkisi bakımından ele alınması, ayrı bir hükme gerekkalmaksızın mâkul bir sonuca ulaşmamızı mümkün kılmaktadır. Nitekimelverişli bir hareket olmadan, ihlal edici bir fiilin ortaya çıkması imkânsızdır.İşlenemez suçtan bahsedilebilmesi, ancak aracın elverişsiz olması veyamaddi konunun bulunmaması halinde söz konusu olur. Aracın elverişsizliğiveya maddî konunun yokluğu, hareketin yapıldığı andaki şartlara göredeğerlendirilmelidir.Fasıl 154 Kıbrıs Ceza Yasasında ise, 366. maddenin 3. fıkrasındakihükme göre, suçu işleyen kişinin bilmediği koşullar nedeniyle aslında suçuişlemenin olanaksız olduğu dikkate alınmaz . Bu hüküm yorumlanmayamuhtaçtır. Zira failin bilmediği koşulların neler olduğunun tespitiyapılmalıdır. İlk olarak gerek hukukî, gerekse fiilî yanılma şeklinde ortayaçıkan sözde suç yani legal impossibility ipotezi değerlendirilmelidir.Kıbrıs hukuk sistemine hakim olan İçtihat hukuku sisteminde de aynen KıtaAvrupası sisteminde olduğu gibi, legal impossibility durumları mazaretsayılmaktadır. Failin bilmediği koşullar kapsamında karşılaşabileceğimizikinci durum işlenemez suç ipotezidir. İşlenemez suç, İçtihat hukukusisteminde teşebbüs kurumu içerisinde incelenmektedir.Nitekim factual impossibility kavramı kapsamında, hareketinelverişsizliği veya maddi konunun bulunup bulunmaması dikkate alınaraksomut olayda işlenemez suçun; ya da hareketin elverişli olması halindeteşebbüs durumunun ortaya çıkabileceği ele alınmaktadır. İşlenen fiil, isterişlenemez suç, isterse teşebbüs derecesinde kalan bir suç olaraknitelendirilsin, Kıbrıs ceza hukukunda suçlunun suç işleme niyeti esasalınmakta ve bu irade cezalandırılmaktadır