Birleşik krallık idare hukukunda ultra vıres

Abstract

Diceynin Introduction to the Study of the Law of the Constitution adlı eserinin yayınlanmasından beri, Birleşik Krallıkta idarenin yargısal denetiminin anayasal temelinin parlamento egemenliği ilkesi ve ultra vires olduğu kabul edilmektedir. Yazar tarafından sistematik hâle getirilmiş geleneksel ultra vires doktrini çerçevesinde mahkemelerin görevi idarenin yasa koyucu tarafından verilmiş yetkileri aşıp aşmadığını denetlemektir. Bununla birlikte, Birleşik Krallık idare hukukunu geliştiren ilkelerin gerçekte Parlamento tarafından değil mahkemeler tarafından geliştirildiği bilinmektedir. Mahkemeler bunu çoğu zaman ultra viresin kapsamını genişleterek, bazen de onu aşarak yapmaktadırlar. Dokrinde bazı yazarlar bu gelişmeyi uyarlanmış ultra vires, bazılarıysa common law yaklaşımıyla açıklamaya çalışmaktadırlar. Bu makalede, özellikle Birleşik Krallık idare hukukunun gelişiminde önemli bir etkisi olan mahkeme kararları incelenmektedir. Makalede, geleneksel ve uyarlanmış ultra vires yaklaşımları yanında common law yaklaşımı da açıklanmakta ve Birleşik Krallıkta bugün var olan gelişmiş idare hukuku sisteminin diğer ülkeler açısından da örnek teşkil edebilecek bir noktaya ulaştığı sonucuna varılmaktadır.