KKTC Gazimağusa Devlet Hastanesi Dahiliye Polikliniğine Başvuran Tip 2 Diyabetik Bireylerde Akdeniz Diyetine Uyum Ölçeği (PREDIMED) ile Yaşam Kalitesi (SF-36) Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi

Abstract

This study was carried out to examine the relationship between the Mediterranean Diet Assessment Tool and the quality of life in patients with type 2 diabetes living in the TRNC. The study was carried out in the Internal Medicine clinic of Cyprus Famagusta State Hospital between November 2015 and March 2016. The study included individuals aged 30-65 who were diagnosed with type 2 diabetes by a doctor. The participants were assessed by using a questionnaire which included generel information of the participants, food intake in the last month determined by a Food Frequency Questionnaire (FFQ), the Mediterranean diet adherence tool (PREDIMED, 2012) and Quality of Life Questionnaire (SF-36). Participants’ adherence to Mediterranean diet tool were calculated and categorised into three categories as low (≤5), medium (6-9) and high (≥10) adherence groups. On the other hand, participants’ SF-36 quality of life scores were analyzed by two categories of physical and mental components. It was found that 65.6% of male participants and 49.1% of female participants showed moderate adherance to the Mediterranean diet (p>0.05). In addition, when PREDIMED compenents were examined male participants had higher consumption levels (%) of legumes, fish/seafood and nuts compared to female participants (p<0.05). There was a relationship between Mediterranean diet adherence and quality of life. It was shown that participants with moderate Mediterranean diet adherence had higher physical component scores compared to participants with low Mediterranean diet adherence (p<0.001). Participants showed moderate quality of life scores according to the physical and mental components, also there was a strong relationship between gender and quality of life, while male participants had higher quality of life scores compared to female participants (p<0.001). The current study demonstrated modarate Mediterranean diet adherence and quality of life. Participants with modarate Mediterranean diet adherence had higher quality of life scores compated to the participants with low Mediterranean diet adherence. In addition, there was a similar adherence to the Mediterranean diet in both gender groups whereas male participants had higher quality of life scores in comparison to female participants. It is suggested that regular education of the importance of Mediterranean diet on health may contribute to higher quality of life scores. Keywords: Type 2 diabetes, Mediterranean diet (PREDIMED), Quality of posae (SF-36)

ÖZ : Bu çalışma KKTC’ de yaşayan Tip 2 diyabetli bireylerin Akdeniz diyetine uyum ölçeği ile yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma kapsamına KKTC Gazimağusa Devlet Hastanesi Dahiliye polikliniğine Kasım 2015-Mart 2016 tarihleri arasında başvuran, yaşları 30-65 arasında olan, doktor tarafından tip 2 diyabet tanısı konmuş 200 birey alınmıştır. Bireylere tanıtım bilgileri, son bir ayda besin alımının saptanmasında kullanılan Besin Tüketim Sıklığı (FFQ), Akdeniz diyetine uyum ölçeği (PREDIMED, 2012) ve Yaşam Kalitesi (SF- 36) ölçeğini içeren anket formları uygulanmıştır. Bireylerin Akdeniz diyetine uyum ölçeği hesaplanmış ve puanlar düşük (≤5), orta (6-9) ve yüksek (≥10) uyum olmak üzere üç kategoride değerlendirilmiştir. Bireylerin SF-36 yaşam kalitesi ölçek puanları ise fiziksel gösterge puanı ve mental gösterge puanı olmak üzere iki kategoride incelenmiştir. Çalışmada erkeklerin % 65.6’sının, kadınların % 49.1’inin Akdeniz diyetine orta uyum gösterdiği saptanmıştır (p>0.05). Ayrıca PREDIMED bileşenleri incelendiğinde erkek bireylerin kurubaklagil, balık/deniz ürünleri ve sert kabuklu kuruyemişleri haftalık 3 porsiyon ve üzerinde tüketim düzeyi kadın bireylere göre (%) daha yüksek bulunmuştur (p<0.05). Bu çalışmada, yaşam kalitesi ile Akdeniz diyeti uyumu arasında ilişki bulunmuş, Akdeniz diyetine orta uyum gösteren bireylerin fiziksel göstergeler puanının, düşük uyum gösteren bireylere göre daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.001). Bireylerin fiziksel ve mental göstergeler puanına göre yaşam kalitesinin orta düzeyde olduğu, bununla birlikte cinsiyet ile yaşam kalitesi arasında kuvvetli bağ bulunduğu ve erkeklerin yaşam kalitesi puanının kadınlara göre daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.001). Bu çalışmada Akdeniz diyetine uyum ve yaşam kalitesi orta düzeyde bulunmuştur. Akdeniz diyetine orta uyum gösteren bireylerin SF-36 bileşenleri puanı düşük uyum gösteren bireylere göre yüksektir. Ayrıca bireylerin cinsiyete göre Akdeniz diyetine uyumları benzer olup, erkeklerin yaşam kalitesi kadınlara göre daha yüksek bulunmuştur. Bireylere Akdeniz diyetinin sağlık üzerine etkisi ve Akdeniz diyetine uyumun önemi konusunda yapılacak düzenli eğitimler ile yaşam kalitesi arttırılabilir. Anahtar Kelimeler: Tip 2 diyabet, Akdeniz diyeti (PREDIMED), Yaşam kalitesi (SF- 36)