1961 ANAYASASI’NIN HAZIRLIK SÜRECİNDE İKİNCİ MECLİSİN OLUŞUMUNA YÖNELİK TARTIŞMALAR

Abstract

Osmanlı-Türk anayasal gelişiminde, iki-meclis sistemi uygulama-sına bakıldığında, bu sisteme 1876 Kanun-u Esasî’de ve 1961 Anayasa-sı’nda yer verildiği görülmektedir. Bu çalışmada, 1961 Anayasası’nda ikinci bir meclis oluşturulmasına duyulan ihtiyacın nedenleri, Anaya-sa’nın hazırlık sürecindeki tartışmalarla birlikte ele alınacaktır. İlk ola-rak, 1961 Anayasası Tasarısı öncesinde, iki-meclis uygulamasına ve tar-tışmalarına yer verilecektir. Burada, 1924 Anayasası döneminde, tek meclis yapısına yönelik eleştirilerin önemli bir yer tuttuğu görülmekte-dir. Ardından 1961 Anayasası ile oluşturulan Cumhuriyet Senatosunun oluşumu konusundaki tartışmalara bakılacaktır. Bu kısımda esas olarak, Kurucu Meclisteki Anayasa Tasarısı görüşmeleri ele alınacak, o dönem anayasa hukuku literatüründe konuya ilişkin tartışmalara da değinilecek-tir. Bu şekilde, 1961 Anayasası ile neden ikinci bir meclis düzenlenme-sine ihtiyaç duyulduğu; bir başka ifadeyle neden iki-meclisli bir yasama organı yapısının tercih edildiği belirlenmeye çalışılacaktır.