K.K.T.C.’de Kanser Tedavisi Gören Farklı Yaş Grubu Çocukların Hastane Ortamında Oyun Odası Gereksinimlerinin Belirlenmesi: Aile, Çocuk, Sağlık Personelinin Görüşleri

Abstract

Healthy children have the opportunity to "play" wherever they can and it is the "right" of sick children to be provided with similar opportunities who are treated due to chronic, oncologic or terminal diseases. This study aims to investigate the perceptions of children, families and health staff regarding the need of children, who are being treated for cancer in the Paediatric Oncology Unit of Lefkoşa State Hospital, Turkish Republic of Northern Cyprus, for a play room in the hospital setting. To fulfil this aim, the formulated research question is as follows: "What are the perceptions of children, parents and health staff regarding the need of children from different age groups for a play room who are being treated for cancer in TRNC?" Based on this question, perceptions from 32 children, 32 parents and 2 health staff have been collected. Semi-structured interview forms with open-ended questions were used for parents and health staff; and story-completion through letter writing form was used for children. The results revealed many weak points in the current Paediatric Oncology Unit according to children, parents and health staff; and they are mostly caused by problems such as inadequate building, insufficient medications and lack of doctors. Additionally, the children, parent and health staff opinions showed a mutual agreement on the need for a play room in the current Paediatric Oncology Unit and a future play room can have both psychological and physical contributions to the treatment of children. Moreover, participants pointed out issues such as vivid colours, variety of books and toys, a teacher to be recruited as staff regarding the qualities, equipment and staff of a future play room. Suggestions for future studies are given at the end of the study. Keywords: early childhood period, sick child, treatment with play, play, play room, chronic illness

Çocukların gelişim evrelerine göre oyunun işlevi değişiklik gösterse de, her yaş grubundaki çocuğun gelişiminde oyunun önemi ve etkisi inkar edilemez. Sağlıklı çocukların evlerinde, okullarında, parklarda ve bahçelerde yaşayabilme özgürlüğüne sahip oldukları "oyun" imkanlarının hastane ortamında yatarak tedavi gören kronik, onkolojik veya ölümcül hastalığa sahip çocuklar için de hastane ortamında sağlanması bir gereksinim olmaktan öte bir ―hak‖ olarak değerlendirilmelidir. Bu çalışma Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Lefkoşa Devlet Hastanesi Pediatrik Onkoloji Servisi‘nde kanser tedavisi gören çocukların oyun odasına ihtiyaçlarına ilişkin çocukların, ailelerinin ve sağlık personelinin görüşlerini belirlemeyi amaçlamıştır. Bu amaç doğrultusunda geliştirilen araştırma sorusu şu şekildedir: "K.K.T.C‘de kanser tedavisi gören farklı yaş grubu çocuklarının hastane ortamında oyun odası gereksinimlerine ilişkin çocuk, anne-baba ve sağlık personelinin görüşleri nelerdir?" Temel araştırma sorusuna bağlı olarak 32 çocuk, 32 ebeveyn ve 2 sağlık personelinden farklı veri toplama araçlarıyla görüşler toplanmıştır. Ebeveyn ve sağlık personeli için açık uçlu sorular içeren yarı- yapılandırılmış görüşme formu kullanılırken çocuklar için ise mektup yoluyla hikaye tamamlama formu kullanılmıştır. Yapılan betimsel analizi sonucunda çocuk, ebeveyn ve sağlık personeli‘nin görüşlerine göre mevcut Pediatrik Onkoloji Servisi‘nde birçok eksik olduğu ve bu eksikliklerin en başında bina yetersizliği, ilaç yetersizliği ve doktor yetersizliği gibi konuların geldiği görülmüştür. Ayrıca, çocuk, ebeveyn ve sağlık personeli görüşlerinden, mevcut Pediatrik Onkoloji Servisi‘nde oyun odasına ihtiyaç duyulduğu konusunda hem fikir oldukları ve kurulacak bir oyun odasının çocukların tedavilerine hem psikolojik hem de fiziksel katkı sağlayacağını düşündükleri anlaşılmıştır. Ayrıca, kurulacak bir oyun odasının nitelikleri, donanımı ve içerisinde bulunacak görevli kişilere ilişkin olarak tüm katılımcı grupları; canlı renkler kullanılması, kitap ve oyuncak çeşitliliği, görevli olacak öğretmen gibi konulara dikkat çekmişlerdir. Böyle bir oyun odasının ebeveynlere de destek olacağı belirtilmiştir. Gelecek çalışmalar için öneriler de çalışmanın sonunda verilmiştir. Anahtar sözcükler: erken çocukluk dönemi, hasta çocuk, oyunla tedavi, oyun, oyun odası, süregen hastalık