Doğu Akdeniz Üniversitesi’nde Öğrenim Gören Öğrencilerin Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve Tip 2 Diyabet Riskinin Belirlenmesi

Abstract

Objectives: The aim of this research was identify the risk behaviors of type 2 diabetes and healthy lifestyle behaviours of students at Eastern Mediterranean University (EMU). Materials and Methods: The research was conducted with 374 volunteer students who studying in the EMU. The sample was determined by stratified sampling method. A questionnaire includes general information, dietary habits, anthropometric measurements, Healthy Lifestyle Behaviors Scale (HLBS) II and Type 2 Diabetes Risk Assesment Form was administered by face to face interview method. The body weight, height, waist and hip circumference of students were measured using a digital scale (0.1 kg susceptible) and stretch tape measure. Results: This study demonstrated that 54.28 % of the students skipped meals and breakfast was the most skipped meal due to lack of time. In this study, 27.54 % of the students were found to be overweight and 6.68 % were obese. HLBS II overall average score of students was 127.47 ± 19.66 points and the average of Type 2 Diabetes Risk was 6.56 ± 4.10 points. Type 2 diabetes risk of the students was found to be 22.50 % slightly high, 5.10 % medium and 7.80 % high. It was found negative and weak relation between the mean score of HLBS II scale, physical activity and nutrition subscale scores and type 2 diabetes risk scores (p<0.05). Conclusion: In this study, the most skipped meal was breakfast due to lack of time. Healthy lifestyle behaviors of students was moderate and the mean score of HLBS II scale, physical activity and nutrition subscale scores were associated with Type 2 diabetes risk questionnaire scores. Therefore, improving healthy nutritional habits and physical activity behaviors which are basic for healthy lifestyle, can be effective in reducing the risk of type 2 diabetes. Keywords: Eating habits, healthy lifestyle behaviors, Type 2 diabetes risk

ÖZ: Amaç: Bu araştırma Doğu Akdeniz Üniversitesi‟nde öğrenim gören öğrencilerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve tip 2 diyabet riskinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma Doğu Akdeniz Üniversitesi‟nde öğrenim gören (16.561) öğrenci evreninden tabakalı örnekleme yöntemiyle belirlenen 374 gönüllü öğrenci ile yürütülmüştür. Teke tek görüşme tekniği ile genel bilgiler, beslenme alışkanlıkları, antropometrik ölçümler, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği (SYBD) II ve Tip 2 Diyabet Risk anketini içeren beş bölümlük bir anket uygulanmıştır. Dijital tartı (0.1 kg duyarlı) ve esnemeyen mezura kullanılarak öğrencilerin vücut ağırlığı, boy, bel ve kalça çevresi ölçümleri yapılmıştır. Bulgular: Bu çalışmada öğrencilerin % 54.28‟inin öğün atladığı ve zaman yetersizliği nedeniyle kahvaltının en fazla atlanan öğün olduğu saptanmıştır. Öğrencilerin % 27.54‟ünün kilolu ve % 6.68‟inin obez olduğu saptanmıştır. Öğrencilerin SYBD geneli puan ortalaması 127,47±19,66 puan ve tip 2 diyabet riski puan ortalaması 6,56±4,10 puandır. Öğrencilerin %22.50‟sinin hafif yüksek, %7.80‟inin orta ve %5.10‟unun yüksek tip 2 diyabet riski olduğu belirlenmiştir. SYBD ölçeği geneli, fiziksel aktivite ve beslenme alt boyutları puanları ile Tip 2 diyabet riski puanları arasında negatif yönlü ve zayıf kuvvetli bir ilişki saptanmıştır (p<0.05). Sonuçlar: Bu araştırmada en fazla atlanan öğün zaman yetersizliği nedeniyle sabah öğünüdür. Öğrencilerinin sağlıklı yaşam biçimi davranışları orta düzeydedir ve SYBD-II ölçeği geneli, fiziksel aktivite ve beslenme alt boyutları puanları ile tip 2 diyabet risk puanları ilişkilidir. Dolayısıyla öğrencilerin temel sağlıklı yaşam biçimi davranışları olan beslenme ve fiziksel aktiviteyle ilgili sağlıklı alışkanlıklar geliştirmeleri tip 2 diyabet riskinin azalmasında etkili olabilir. Anahtar Sözcükler: Beslenme alışkanlıkları, sağlıklı yaşam biçimi davranışları, Tip 2 diyabet riski