Üniversite Son Sınıf Öğrencilerinin Kariyer Karar Verme Yetkinlikleri ve Kariyer Uyum Yetenek Düzeylerinin Öznel İyi Oluşu Yordaması

Abstract

Bu çalışma üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer kararı verme yetkinlik ve kariyer uyum yetenek düzeyinin öznel iyi oluşu yordamasının incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmada üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer kararı verme yetenekleri, kariyer uyum yetenekleri ve öznel iyi oluş düzeyleri cinsiyet, fakülte, staj veya uygulamalı ders deneyimi, ailenin gelir düzeyi, bölüm seçme nedeni ve algılanan karar verme becerileri değişkenleri ile arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmaya Kuzey Kıbrıs’ın Gazimağusa İlçesi’nde yer alan Doğu Akdeniz Üniversitesi (DAÜ) Eğitim, İletişim, Sağlık, Hukuk ve Mimarlık Fakülteleri’nde öğrenim gören 363 son sınıf öğrencisi katılmıştır. Bu araştırmada kullanılan veriler “Kariyer Kararı Verme Yetkinlik Ölçeği”, “Kariyer Uyum Yetenekleri Ölçeği-Kısa Form”, “Öznel İyi Oluş Ölçeği” ve katılımcıların demografik bilgilerini içeren Kişisel Bilgi Formu ile elde edilmiştir. Veriler SPSS 24 istatistik programına kaydedilerek analiz edilmiştir. Araştırmanın verileri incelendiğinde üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer kararı verme yetkinlik, kariyer uyum yetenek ve öznel iyi oluş düzeylerinin yüksek olduğu bulgulanmıştır. Üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer kararı verme yetkinlikleri düzeyinin cinsiyet ve ailenin gelir düzeyi değişkenleri ile farklılık göstermediği, staj yapan, bölümünü mesleğe duyduğu ilgi kapsamında seçen ve mantıklı değerlendirmeler sonucu karar veren öğrencilerin kariyer kararı verme yetkinliklerinin yüksek olduğu bulgulanmıştır. Kariyer uyum yetenek düzeylerinin ise cinsiyet ve ailenin gelir düzeyi değişkenleri ile arasında anlamlı bir farklılık göstermediği, staj yapan, bölümünü mesleğe duyduğu ilgi kapsamında seçen, her zaman mantıklı değerlendirmeler yaparak karar veren ve eğitim fakültesinde öğrenim gören öğrencilerinin en yüksek kariyer uyum yetenek düzeyine sahip olduğu bulgulanmıştır. Öznel iyi oluş düzeyinin ise cinsiyet, öğrenim görülen fakülte, staj veya uygulamalı ders deneyimi ve ailenin geli düzeyi değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık görülmezken, bölümünü mesleğe olan ilgisi kapsamında seçen ve her zaman mantıklı değerlendirmeler yaparak karar veren öğrencilerin öznel iyi oluş düzeylerinin yüksek olduğu bulgulanmıştır. Ayrıca kariyer kararı verme yetkinliği ve kariyer uyum yeteneğinin üniversite son sınıf öğrencilerinin öznel iyi oluş düzeylerini anlamlı düzeyde yordadığı saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Kariyer, Karar Verme, Yetkinlik, Uyum Yeteneği, Öznel İyi Oluş

This study was conducted to examine the prediction of career decision-making self-efficacy and career adaptability of senior university students on subjective wellbeing. In the study, the relationship between the career decision-making self-efficacy, career adaptability and subjective well-being levels of senior university students and the variables of gender, faculty, internship or applied course experience, family income level, reason for choosing a major and perceived decision-making skills were examined. A total of 363 senior students studying at the Faculties of Education, Communication, Health, Law and Architecture of Eastern Mediterranean University (EMU) located in Famagusta District of Northern Cyprus participated in the study. The data used in this study were obtained with the “Career Decision Making selfefficacy Scale”, “Career Adaptability Scale-Short Form”, “Subjective Well-Being Scale” and Personal Information Form including demographic information of the participants. The data were recorded and analyzed using SPSS 24 statistical program. When the data of the study were analyzed, it was found that senior university students had high levels of career decision-making self-efficacy, career adaptability and subjective well-being. It was found that the level of career decision-making selfefficacies of senior university students did not differ with the variables of gender and family income level, and that the career decision-making self-efficacies of students who did internships, chose their department within the scope of their interest in the profession and made decisions as a result of logical evaluations were high. It was found that the level of career adaptability did not show a significant difference with the variables of gender and family income level, and that the students who did an internship, chose their department within the scope of their interest in the profession, always made decisions by making logical evaluations and studied at the faculty of education had the highest level of career adaptability. While there was no significant difference in the level of subjective well-being between the variables of gender, faculty of study, internship or applied course experience and family income level, it was found that the subjective well-being levels of the students who chose their department within the scope of their interest in the profession and who always made decisions by making logical evaluations were high. In addition, it was found that career decision-making self-efficacy and career adaptability significantly predicted the subjective well-being levels of senior university students. Keywords: Career, Decision Making, self-efficacy, Adaptation, Subjective Well Being