Çifte Uyuşmazlık Çözüm Yöntemi Olarak Arabuluculuk-Tahkim (Med-Arb)

Abstract

Artan nüfusa ve kişiler arasında artan etkileşime paralel olarak uyuşmazlık sayılarında artış görülmüş ve devlet yargısının iş yükü artmıştır. Bu gibi nedenlerden ötürü uyuşmazlıkların karara bağlanması bakımından taraflar açısından zaman ve maliyet hususunda devlet yargısı cazip gelmemektedir. Bu bağlamda esas itibarıyla barışçıl ve esnek yöntemler olan alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemleri önem kazanmıştır. Anglo Sakson menşei olan alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemleri, farklı hukuk düzenlerinde de uygulama alanı bulmuştur. Bu sistemler devlet yargısıyla rekabet içerisinde olmayıp aksine devlet yargısının da iş yükünü azaltılması için faydalı olabilecek yöntemlerdir. Uyuşmazlık çözüm yöntemlerinden arabuluculuk ile tahkim bir araya getirilelerek arabuluculuk-tahkim (Med-Arb) yöntemi oluşturulmuştur. Burada ilk olarak arabuluculuğa başvurulmakta, tarafların anlaşamaması halinde ise tahkime geçilmektedir. Çalışmamız içerisinde arabuluculuk-tahkim yöntemini ifade etmek üzere uygulamada yaygın olan Med-Arb terimi kullanılacaktır. Çalışmamız içerisinde başlıca alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemleri incelenmiş, akabinde ise Med-Arb’ın teorik temelleri hakkında açıklama yapılmıştır. Son olarak ise Med-Arb’ın türleri ve farklı uygulamaları ile Türk hukukundaki uygulaması irdelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Uyuşmazlık Çözümü, Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yöntemleri, Med-Arb, Arabuluculuk-TahkimAccording to dramatic increases in population and legal interactions among people, the number of disputes which people seek solutions from the state judiciary increased. Thus, the workload and the congestion in state judiciary process becomes subject of consideration sometimes. As a result, alternative dispute resolution methods which can be considered more flexible and peaceful in comparison with the state judiciary has an increasing popularity within the course of time. Alternative dispute resolution methods, which one can find their foundations in Anglo Saxon legal understandings, are being practiced in different legal systems. Generally, these alternative methods are not methods which are alternative to state judiciary in a competitive way. Hence, they are such alternatives which are designed to be used for reducing the number of legal disputes which are brought to the court of law by people. The mediation-arbitration (Med-Arb) method was created by submerging these two different alternative dispute resolution methods together. As familiar methods of problem solving, mediation is used in the first place and then, in case of a legal conflict, parties can initiate arbitration process. In this study, we are going to assess and evaluate main alternative approaches which are used for solving legal disputes. Afterwards, we are going to explain the theory of Med-Arb. Finally, the types and various applications of Med-Arb and its application in Turkish Law were additionally examined. Keywords: Dispute Resolution, Alternative Dispute Resolution Methods, Med-Arb, Mediation-Arbitration.